Özel tasarlanmış bir web sitesinin en büyük korkusu güncellemedir. Ajans aylarca uğraşıp markaya özel bir tasarım çıkarır, site yayına girer; birkaç ay sonra sistem güncellenir ve header kayar, sayfa şablonları varsayılana döner, elle yapılan düzeltmeler kaybolur. Çoğu sistemde tasarım dosyaları çekirdek dosyalarla iç içe yaşadığı için her güncelleme küçük bir kumar gibidir.

İkinci sorun esnekliktir. "Hakkımızda sayfası farklı görünsün", "bu kategorideki projeler başka bir düzende listelensin" gibi istekler, çoğu zaman geliştiriciye yeni bir iş emri demektir. Sem CMS bu iki sorunu birlikte çözer: tasarımınız çekirdekten ayrı yaşar ve hangi sayfanın hangi şablonla açılacağını panelden seçersiniz.

Bir CMS tema sisteminde neye bakmalısınız?

  • Güncellemeye dayanıklılık: Sistem güncellendiğinde tasarımınız yerinde kalmalı.
  • Panelden şablon seçimi: Bir sayfanın tasarımını değiştirmek için dosya düzenlemek gerekmemeli.
  • Mantıklı varsayılanlar: Her içerik için tek tek şablon seçmek zorunda kalmamalısınız.
  • Dile özel tasarım imkânı: Gerektiğinde bir dilin sayfası farklı görünebilmeli.
  • Güvenli tema güncellemesi: Tasarımın kendisi de güncellenebilmeli, ama siteyi riske atmadan.

Tasarımınız çekirdek güncellemelerinden etkilenmez

Sem CMS'te her tema kendi klasöründe yaşar: sayfa şablonları, temaya ait metinler, görseller ve tema bilgileri tek bir yerde toplanır. Önemli olan şu: temalar çekirdek güncelleme paketlerinin parçası değildir. Sistem yeni bir sürüme geçtiğinde güncelleme paketi tema klasörüne hiç dokunmaz.

Bu, "umarım güncelleme tasarımı bozmaz" tarzı bir iyimserlik değil, yapının kendisinden gelen bir garantidir. Ajans olarak müşterinize özel tasarım teslim ederken, sistemin güvenlik ve özellik güncellemelerini almaya devam etmesi için tasarımı dondurmanız gerekmez.

Aktif tema, Ayarlar ekranındaki Tema sekmesinden seçilir. Sitede birden fazla tema varsa hangisinin kullanılacağını tek tıkla değiştirirsiniz ve değişiklik anında etkili olur.

Sem CMS ayarlar ekranında aktif temanın seçildiği Tema sekmesi
Aktif tema tek tıkla seçilir

Sayfa şablonunu panelden seçin

Bir temada birden fazla sayfa tasarımı bulunabilir: standart içerik sayfası, iletişim düzeni, kurumsal tanıtım sayfası gibi. Sem CMS'te her sayfanın Ayarlar sekmesinde bir Özel Sayfa Tasarımı listesi vardır. Listede yalnızca aktif temada gerçekten bulunan şablonlar görünür; birini seçip kaydettiğinizde sayfa o tasarımla açılır.

Sem CMS sayfa düzenleme ekranında Özel Sayfa Tasarımı listesi ve dil rozetleri
Sayfa şablonu panelden seçilir, dile özel sürümler rozetle gösterilir

Çok dilli sitelerde liste bir adım daha ileri gider. Seçtiğiniz şablonun hangi diller için ayrı bir sürümü olduğunu küçük rozetlerle gösterir. Bir şablonun dile özel bir sürümü varsa o dilde o kullanılır, yoksa ortak sürüm devreye girer. Örneğin Türkçe ana sayfanız yerel kampanyaları öne çıkarırken İngilizce ana sayfa uluslararası referanslara odaklanabilir. Dile özel sürüm hazırlanmadıysa ziyaretçi boş bir sayfayla karşılaşmaz.

Şablon hiyerarşisi: her içerik için tek tek seçim yapmayın

Yüzlerce blog yazısı veya proje olan bir sitede her kayıt için şablon seçmek kimsenin işi değildir. Sem CMS bu yüzden bir şablon hiyerarşisi kullanır: sistem bir içeriği gösterirken en özel kuraldan en genele doğru bakar ve ilk bulduğu şablonu kullanır.

Bir içerik (örneğin bir proje) için sıralama şöyledir:

  1. İçeriğin kendisine seçilmiş bir şablon varsa o kullanılır.
  2. Yoksa içeriğin bağlı olduğu kategoriye "bu kategorideki içerikler şu şablonla açılsın" diye tanımlanmış şablon kullanılır.
  3. O da yoksa içerik tipinin varsayılan şablonu devreye girer.
  4. Hiçbiri tanımlı değilse sistemin varsayılan tasarımı kullanılır.

Kategori sayfalarında da benzer bir mantık çalışır: kategorinin kendi şablonu, ardından üst kategorinin alt kategoriler için belirlediği şablon, en son içerik tipinin varsayılanı. Etiket sayfaları ise kendi şablonuna, yoksa içerik tipinin varsayılanına bakar.

Pratikte bu şu anlama gelir: "Konut projeleri" kategorisindeki tüm projeleri geniş görselli bir düzende, "İç mimarlık" projelerini ise galeri ağırlıklı bir düzende göstermek için iki kategoriye birer şablon atamanız yeterlidir. Yeni eklenen her proje, bulunduğu kategorinin tasarımını kendiliğinden alır. Tek bir öne çıkan proje için ayrı bir tasarım istediğinizde ise sadece o kayıtta şablonu değiştirirsiniz.

İçerik tipi düzeyindeki varsayılanlar, içerik tipinin düzenleme ekranındaki Şablon Hiyerarşisi bölümünden belirlenir: içerik, kategori içeriği, kategori, etiket ve yazar sayfaları için ayrı ayrı.

Sem CMS içerik tipi düzenleme ekranında Şablon Hiyerarşisi bölümü
İçerik, kategori, etiket ve yazar sayfaları için varsayılan şablonlar

Etiket ve kategoriler: sayfası olsun mu, olmasın mı?

Her etiketin veya kategorinin kendi sayfası olması her zaman iyi bir fikir değildir. İçinde iki yazı bulunan onlarca etiket sayfası, arama motorlarına zayıf ve birbirine benzeyen sayfalar olarak görünür. Sem CMS'te her etiket ve kategori için ön yüzdeki rolünü seçebilirsiniz:

  • Sayfası var: Kendi listeleme sayfası açılır, site haritasına girer, ön yüzde tıklanabilir bağlantı olarak görünür.
  • Sayfası yok, adı görünür: Adı içeriklerin üzerinde düz metin olarak görünmeye devam eder ama sayfası açılmaz ve site haritasına girmez.
  • Sadece panelde: Ön yüzde hiçbir yerde görünmez; içerikleri panelde gruplamak için kullanılır.
Sem CMS etiket düzenleme ekranında ön yüzdeki rol seçenekleri
Her etiket için sayfası olsun mu, olmasın mı kararı

Bu seçim tek bir yerde yapılır ve sistemin geri kalanı ona uyar: adresler, bağlantılar ve site haritası aynı kararı izler. Bir etiketin sayfasını kapattığınızda temada o etikete giden kırık bir bağlantı kalmaz.

Tasarım metinleri için geliştiriciye dönmeyin

Bir tema, şablonlarının ihtiyaç duyduğu alanları kendisi tanımlayabilir: ana sayfadaki slogan, bir bölümün başlığı, bir çağrı butonunun metni gibi. Bu alanlar ilgili sayfada Tema Alanları sekmesinde görünür ve tasarımın metnini değiştirmek için kod düzenlemeniz gerekmez. Tema güncellendiğinde yeni alanlar eklenebilir, ancak girdiğiniz değerler silinmez ve panelden sizin oluşturduğunuz alanlara dokunulmaz. Bu özelliği kullanıp kullanmamak temanın tasarımına bağlıdır.

Temanın kendisini de güvenle güncelleyin

Tema, çekirdek güncellemelerinden bağımsız olduğu için kendi güncelleme kanalına sahiptir. Ajansınız tasarıma bir iyileştirme yaptığında, yeni tema sürümü Sistem Güncelleme sayfasındaki Tema Güncellemesi bölümünden kurulabilir. Bu güncellemeler çekirdek lisansından ayrı, isteğe bağlı bir tema lisans anahtarıyla gelir.

Sem CMS sistem güncelleme sayfasında Tema Güncellemesi bölümü
Tema, çekirdekten ayrı ve geri alınabilir şekilde güncellenir

Tema güncellemesi canlı siteyi riske atmayacak şekilde tasarlanmıştır:

  • Yeni sürüm önce ayrı bir klasöre açılır; canlı tasarıma dokunulmaz.
  • Temanın, sitenizdeki Sem CMS sürümüyle uyumlu olup olmadığı kontrol edilir.
  • Sunucuda elle değiştirilmiş tema dosyaları tespit edilir ve eski hâlleri yedekte tutulur.
  • Paketin eksiksiz açıldığı doğrulanır ve ana sayfanın gerçekten açılıp açılmadığı test edilir.
  • Herhangi bir adım başarısız olursa önceki sürüme otomatik olarak geri dönülür. İsterseniz önceki bir yedeğe elle de dönebilirsiniz.

Kim için ne anlama geliyor?

  • İşletme sahibi için: Markanıza özel tasarıma yaptığınız yatırım, ilk güncellemede boşa gitmez. Sistem güvenlik ve özellik güncellemelerini almaya devam ederken siteniz aynı görünür.
  • Ajans için: Tasarımı bir kez teslim edersiniz; her çekirdek sürümünde müşteri sitelerini tek tek kontrol edip düzeltmek zorunda kalmazsınız. Tasarımda yaptığınız iyileştirmeleri de ayrı bir kanal üzerinden, güvenle ulaştırırsınız.
  • Editör için: Yeni bir sayfa açarken hangi düzenin kullanılacağını bir listeden seçersiniz. Yeni bir proje eklediğinizde doğru tasarım, kategorisinden kendiliğinden gelir; hiçbir şeyi hatırlamanız gerekmez.

Kısacası tasarım kararları bir kez, doğru seviyede verilir ve sistem bu kararları her yeni içeriğe tutarlı şekilde uygular. Sitede tasarım bütünlüğünü korumak, kişilerin dikkatine değil yapının kendisine emanet edilir.

Sonuç: özel tasarım ile güncel sistem arasında seçim yapmayın

Birçok projede özel tasarım, sistemin güncellenmemesiyle ödenir. Sem CMS'te tema çekirdekten ayrı yaşar, sayfa ve içerik şablonları panelden seçilir, şablon hiyerarşisi yüzlerce kaydı birkaç kararla yönetmenizi sağlar ve temanın kendisi bile geri alınabilir şekilde güncellenir. Tasarımınız size özel kalır, sisteminiz güncel kalır.

Şablonları içerik tipleriyle birlikte düşünmek isterseniz kod yazmadan içerik tipi oluşturma ve özel alanlar yazılarımıza, güncelleme altyapısı için tek tıkla güncelleme yazımıza göz atın. Tüm özellikler için Özellikler sayfasını ziyaret edebilir, kendi tasarımınızın nasıl çalışacağını görmek için demo talep edebilirsiniz.